મહાવીદ્વાન રાજા ભોજ અને મહમુદ ગઝનીને જાણીશું ?

.

ગુજરાતનો ઈતીહાસ (12): મુલરાજ સોલંકીના વારસદારો અને મહમુદ ગઝની

આલેખક: હરીશભાઈ દવે
. . . . . . . . . . . . .

સોલંકી વંશના સ્થાપક પાટણપતી મુલરાજ સોલંકીનો પુત્ર ચામુંડ.

ઈ.સ. 996 (997 ?) માં પાટણની ગાદી પર ચામુંડનો રાજ્યાભીષેક થયો. તેણે આશરે ઈ.સ. 996થી ઈ.સ. 1009 સુધી – એમ 13 વર્ષ રાજ્ય કર્યું.

ચામુંડને ત્રણ પુત્રો – વલ્લભરાજ, દુર્લભરાજ તથા નાગરાજ.

નાગરાજનો પુત્ર ભીમદેવ પહેલો. ભીમદેવનો પુત્ર કર્ણદેવ.

કર્ણદેવનો પુત્ર સીદ્ધરાજ જયસીંહ.

ઈતીહાસની કેટલીક કથાઓ સ્વીકારીએ તો ચામુંડ અને તેના વંશજો, તેમના રાજ્યકાળમાં મહદ અંશે માલવનરેશના આધીપત્યમાં માલવદેશના માંડલીક તરીકે રહ્યા.

પાટણની ગાદી પર ચામુંડ અને તેના વારસદારોની આણ હતી તે અરસામાં માલવદેશમાં ધારાનગરી પર સીંધુરાજ તથા મહાપ્રતાપી, દાનેશ્વરી, મહાવીદ્વાન રાજા ભોજની સત્તા અજેય રહી. તૈલપ દ્વારા માલવપતી મુંજને મૃત્યુદંડ અપાયા પછી ધારાની ગાદી તેના ભાઈ સીંધુરાજના હાથમાં આવી. ચામુંડે સીંધુરાજના સામર્થ્યને પડકારવા કેટલાક નીષ્ફળ પ્રયત્નો કર્યા હોવાનું નોંધાયું છે.

ચામુંડના યુવાન પુત્ર વલ્લભરાજે માળવા પર ચડાઈ કરી સીંધુરાજને કાબુમાં કર્યો હોવાની વાત પણ નોંધાઈ છે. વલ્લભરાજ અલ્પાયુ ભોગવી મૃત્યુ પામ્યો, ત્યારે ચામુંડનો નાનો પુત્ર દુર્લભરાજ સત્તા પર આવ્યો. દુર્લભરાજે ઈ.સ. 1009થી ઈ.સ. 1022 સુધી રાજ્ય કર્યું.

ઈ.સ. 1010માં સીંધુરાજનો પુત્ર ભોજ માલવનરેશ તરીકે ધારાનગરીની ગાદી પર બેઠો.

અગીયારમી સદીના ઉદયકાળની આ વાત છે. ત્યારે ભારતવર્ષ પર વીદેશી સત્તાઓનાં આક્રમણ બરબાદી અને ત્રાસ વર્તાવી રહ્યા હતા. અત્યાચાર અને ખુનામરકીના સહારે ભારતમાં લુંટફાટ તેમનો મુખ્ય હેતુ રહ્યો. આવા આક્રમણખોરી સરદારો ઉત્તર ભારતને ધમરોળતા રહ્યા.

તેમાં ઈતીહાસકારોએ મહમુદ ગઝનીનું નામ મોખરે મુક્યું છે.

ભીમદેવ, ભોજ અને મહમુદ ગઝનીની રસભરી વાતો આવતા અંકે ……

* * * * * * * * * *

Advertisements

3 thoughts on “મહાવીદ્વાન રાજા ભોજ અને મહમુદ ગઝનીને જાણીશું ?

આપનો પ્રતીભાવ –

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  બદલો )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  બદલો )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  બદલો )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  બદલો )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.