ગિરા ગુર્જરી, માતૃભાષા ગુર્જરી, “નવી NET–ગુર્જરી” !!!

બાર વરસ !

નવેમ્બર, ૨૦૦૬ના રોજ એક નવું કાર્ય હાથ ધરાયેલું તે નેટજગતમાં પદાર્પણનું !

‘નેટગુર્જરી’ના બેએક પુરોગામી બ્લૉગ દ્વારા મારાં ભાષા–સાહીત્યનાં લખાણોને વહેવાનું ને એ રીતે માતૃભાષાની સેવા કરવાનું નીમીત્ત મળી ગયેલું તે વાતને બાર વરસ ને એક માસ થઈ ગયો. “શાણીવાણીનો શબદ” નામક બ્લૉગ ઉપરાંત અન્ય પણ કેટલાક પ્રયોગો હાથ ધરીને આગળ વધતાો હતો ત્યાં જ આદરણીય નારાયણભાઈ દેસાઈએ મારું કાર્ય જોઈને કહેલું કે ગાંધીવીચારને પણ આગળ કરો !

એટલું જ નહીં, મારી એક ઈ–ઉવાળી જોડણી જાણવા છતાં, પોતે પણ એને અંગે હુંફાળું વલણ ધરાવતા હોવાથી એમની પુસ્તીકા “સંત સેવતાં સુકૃત વાધે”ના અંશોને મારી જોડણીમાં જ પ્રગટ કરવાની મંજુરી પણ આપીને મને ઉત્સાહીત કરેલો. આજે એમને અને ખાસ કરીને મારા વંદનીય ગુરુજી શ્રી કનુભાઈ જાનીને યાદ કરીને આ લખાણ લખી રહ્યો છું. (કનુભાઈ તો આજેય હજી થલતેજના એમના ફળીયાની ખાટે, પાસે બેસાડીને શીખ આપતાં જ રહે છે.)

મીત્રો તો અગણીત મળ્યા !! એમનાં તો નામો હજાર, કયા નામે કરવી આભારણી !! એ સૌ તો મારા આ વહેણમાં સહયોગીઓ ને હલેસાં મારીને નાવડીને વહેતી રાખવામાં હંમેશાં અગ્રેસર રહ્યા છે. એમના વીના આ સાહસ કેવળ હ–સાહસ જ બની રહ્યું હોત.

સૌથી વીશેષ તો મારા વાચકમીત્રો !!

મારી જોડણીને સહીને એમણે મને વાંચ્યો છે. એમણે જોયું કે આ જુભૈ લખે છે ઉંઝામાં પણ શીખવે છે સાર્થ કોશ મુજબ ! એટલે એમનો અપાર સ્નેહ આ ભાષાયાત્રામાં – મારી નાવડીના સઢમાં ધીમો પણ એકધારો વાયરો મોકલતાં રહેવામાં અત્યંત મહત્ત્વનો રહ્યો છે.

મારા કેટલાય લેખક સહયોગીઓએ મારા બ્લૉગો પર પોતાનાં કીમતી લખાણો મોકલીને બ્લૉગને ભારજલો રાખ્યો છે.

આ સૌનો, હું ભારપુર્વક પણ ખુબ નમ્રતાથી આભાર માનીને ……હજી પણ આગળ વધતી રહેનારી મારી માતૃભાષાયાત્રામાં સહયોગ આપવાનાં જ છે એવી હૈયાધારણા રાખું છું.

આ હૈયાધારણા જુદા જુદા માર્ગે, જુદી જુદી રીતે–નીમીત્તે સફળ થશે. હવેથી આ નેટગુર્જરી થોડો વ્યાપ વધારીને આગળ વધે તેવી ગણતરી તો છે. પણ શું અને કેટલું થઈ શકશે તે તો સમય કહેશે.

આજે મેં શીર્ષકે સુચવેલી “નવી નેટગુર્જરી” આમ જોવા જઈએ તો વેબસાઈટરુપે આગળ વધતો બ્લૉગ જ કહી શકાશે પરંતુ એનાં પાનાં પર જે કાંઈ નવું અને વ્યાપક હશે તો તે સૌ કોઈના સાથ–સહકાર ઉપર આધારીત હશે.

નવા પગરણમાં હોમપેજ પર એક સાથે દેખાતી બે કૉલમોમાં એક કૉલમ કેવળ મારા સીવાયના લેખકોની (અલબત્ત એમની જ જોડણીમાં !!) રહેશે. જો કોઈ મીત્ર પોતાની કૃતી મોકલવા ચાહે તો બ્લૉગ પર મુકવા માટેની પુરતી તૈયાર કરીને મોકલશે તો હું એને જેમની તેમ ચડાવી શકીશ….(કારણ, હવે – આવતા મહીનાની ૨૫મીએ ૭૬માં પ્રવેશ હોઈ – બહુ મહેનત માટે આંગળાં આનાકાની કરે તો નવૈ નૈં !!)

જુની “નેટગુર્જરી”ને ફોલો કરનારાં મીત્રોની સંખ્યા ખુબ જ હતી ! મને નવાઈ લાગે છે કે આટલા બધા મીત્રોએ મારા બ્લૉગને ફોલો કર્યો હતો !! હવે શું હું આશા રાખી શકું કે હવે આવનાર નવી નેટગુર્જરીને એનાથીય વધુ ફોલો કરવામાં આવશે ?! થોડા જ સમયમાં એનો લોગો પણ આવવાનો છે. એ લોગોને પ્રચારીને મારી આ માતૃભાષાયાત્રાના પ્રસારને મદદ મળશે ખરી ?

નેટગુર્જરી હવે પછી ભાષાસાહીત્ય માટેનું એક પાથરણું બની રહેવા માગે છે જે ભાષા–સાહીત્યની સેવા માટે સૌ કોઈની જગ્યા બની રહે.

એક મોટી તકલીફ પણ સામે આવીને ઉભી છે જેનો સંબંધ “મારી અધકચરી આવડતો અને વર્ડપ્રેસના નવા વર્જ્યન–5” બન્નેના બેસુરા તાલમેલ સાથે હોઈ શકે છે !! મારી અણઆવડતો વચ્ચે પણ મેં આ હીમ્મ્ત કરી છે કારણ કે નવું વર્જ્યન–૫ બહુ જ અઘરું છે અને લખાણોને પ્રગટ કરવામાં કષ્ટદાયી છે. પ્રીય ભાઈ ચીરાગે મને આ વેબસાઈટ અને તેના ડોમેઈન માટે બહુ જ મદદ કરી છે ને સામે મેં એને આ નવા વર્જ્યનની કોઈ પણ ચેલેન્જ ઉપાડી લેવાની ખાત્રી આપી છે ! આશા રાખું કે જાણકાર મીત્રોની મદદ પણ જરુર પડ્યે મળી રહેશે !

ટુંકમાં જ શરુ થનાર “નેટ–ગુર્જરી” વેબસાઈટના નવા પાથરણાની મુલાકાત માટે સૌને ભાવભર્યું આમંત્રણ છે ! 

સહનૌ ભુનક્તુ !!

– જુગલકીશોર.

પુર્ણ પ્રકાશ પ્રગટો !!

 

NET–વિશ્વના સૌ કોઈને –

મારા સૌ વાચકમિત્રો, સહયોગી લેખકો, બ્લૉગ અને સામાજિક માધ્યમોના સૌ કોઈને –

નવા વરસનાં વંદન સહ અનેકાનેક શુભેચ્છાઓ !

 

 

  

 

 

 

 

ઋતુ–ચક્ર

 

અમાસની આ અજવાળી રાતને

વીતી જતી જોઈ રહું; થતું કે,

ગૈ કાલની હોય ન વાત જાણે !

 

હેમંત–શીષીરની હુંફ–શક્તીથી

ફુલી, ફળી કેવી વસંત–સ્પર્શે !

ઘડાઈ જે ગ્રીષ્મ તણા પ્ર–તાપે,

સમૃદ્ધ વર્ષા–જલસીંચને થઈ –

તે બારમાસી અવ શારદીને

સોંપી બધું, વર્ષ નવું વધાવે !

 

વીશ્રામ ના આ ઋતુચક્રને કદી,

ઘુમાવતું સૃષ્ટી સમસ્તને રહે –

સાતત્ય એનો ઋત–મંત્ર આગવો.

 

વીતી ગયું આ વધુ એક વર્ષ;

ઉગ્યું નવું, સ્વાગત હો સહર્ષ !

– જુગલકીશોર.

 

એક ઑર નીરાશાનો સુર……..

નેટ પર અંગ્રેજીમાં જે કામો થયાં તેને વર્ષોનાં વહાણાં વાઈ ગયાં પણ ગુજરાતી તો હજી જાણે ગઈ કાલની જ વાત છે. નેટ પર લખાયેલો ગુજરાતી શબ્દ જુનો થયો નથી. આ સાવ ટુંકાગાળામાં નેટ પર મુકાયેલું સાહીત્ય અને પ્રયોજાયેલી ભાષા અંગે ઐતીહાસીક દૃષ્ટીકોણથી કોઈ ને કોઈ મીત્રને લખવાની ઈચ્છા થાય તો તે ભાવી પેઢી માટે બહુ ઉપયોગી બની રહે.

દા.ત. આજકાલમાં જે મોટી ઉંંમરના લોકો છે તેમને ખ્યાલ નહીં જ હોય કે યુનીકોડ આવ્યા પહેલાંના ગુજરાતી ફોન્ટ કેવા હતા અને એ અક્ષરો પાડવા માટે કેવી કેવી મથામણો થતી હતી ! આજે જે ઝડપથી ને જે સગવડોથી દુનીયાને છેડે સચીત્ર વાતો પહોંચે છે તે એક દશક પહેલાં શક્ય હતી શું ?

એ જ રીતે જે લોકોએ આ ટૅકનોલૉજીનો લાભ લઈને નેટ પર સૌને માટે જે કાંઈ વીશેષ કામો કર્યાં તેની વીગતો જાણવાનું ને ઈતીહાસને ચોપડે તે બધાંને સંઘરી રાખવાનું કેટલું જરુરી છે !

ગઈકાલે મેં જે નામો મુક્યાં તેનો આશય એ લોકોએ “નવો ચીલો” પાડ્યો હતો એવું મારું માનવું રહ્યું છે……પછી તેમાં નવો ચીલો જ મહત્ત્વનો ગણાય. કેટલાંક નામોની ભલામણ આવી ત્યારે મને થયું કે જેમનું કામ ચોપડે ચડે તેવું હોય તેની જ આ વાત ગણાવી જોઈએ.

આટલી સ્પષ્ટતા પણ સાથે સાથે કરી લેવી જરુરી લાગી છે.

જોકે મારો આટલાં વર્ષોનો અનુભવ તો કહે છે કે ભાગ્યે જ કોઈ આ પ્રકારનું કામ હાથ ધરવા તૈયાર થાય !! મેં અવારનવાર ઉધામા કર્યા પણ શરુ કરીને છોડવું પડે તેવી પરીસ્થીતી સાવ સહજ બની રહી છે એટલે આ વખતે પણ અપીલ કરીને બેસી રહેવાનું જ થશે તેવો નીરાશાનો સુર વહાવીને વાત પુરી કરું !

અસ્તુ.

ગુજરાતી ‘આંગણા’ને પ્રસ્તારીશું ?

ગઈ કાલે ફેસબુક પર શ્રી દાવડાનો દસ વર્ષીય હેવાલ મુકીને મેં પ્રસ્તાવના તો કરી જ હતી પણ આજે આ સાઈટ ‘માતૃભાષા’ પર વધુ વાતો કહેવી છે.

અહેવાલમાં દાવડાજીએ એમના કાર્યને આગળ વધારવામાં મદદરુપ અનેક મહાનુભાવોને યાદ કરીને ઋણ ચુકવવાનો નમ્ર પ્રયાસ કર્યો છે. આ પ્રેરણાદાયી પ્રયત્ન હતો. ને એને જ અનુસરીને આ વાતને ફક્ત વખાણીને અટકી જવાને બદલે કેટલીક વાતો જે વર્ષોથી મનમાં રમી રહી છે તેને ફરી ફરી ફરી અહીં મુકવા મથું છું – એક ઑર પ્રયત્ન !!

નેટજગતમાં કેટલીય વ્યક્તીઓ છે જેમણે નીષ્ઠાથી ગુજરાતી ભાષાનાં ગૌરવગાન ગાવા ઉપરાંત માતૃભાષાને શોભે એવાં અનેક કાર્યો હાથ ધર્યાં છે.

આ વ્યક્તીઓની યાદી બહુ લાંબી થાય તેમ છે. પણ જેટલાં નામો યાદ આવી રહ્યાં છે તેમને અહીં યાદ કરીને આ યાદીને પૂર્ણ કરવા સૌને અપીલ પણ કરું……તો આશા છે એને જરુરી ટેકો મળશે. (નેટજગતનું ધ્યાન ખેંચે તેવી જે વ્યક્તીઓનાં સન્માન માટે મેં પ્રયત્ન કરેલો તેમાં આદરણીય રતિકાકા, વિશાલ મોણપરા, સ્વ. આતા વગેરેને સન્માનપત્રો અર્પણ કરવામાં આવેલાં.)

હમણાં તાજેતરમાં જ એક ભાઈએ ફેસબુક પર કૅમેરાનો ટુંકો ઈતીહાસ આપ્યો હતો…આ વાંચીને મને મારી જુની અપીલો યાદ આવી ગઈ જેમાં મેં અવારનવાર જણાવ્યું છે કે ગુજ. ફોન્ટ, ગુજરાતીમાં ઈમેઈલ વ્યવસ્થા, બ્લૉગ અને સાઈટોનો ઈતીહાસ–વીકાસ વગેરે અંગે સંશોધનાત્મક ઘણું કાર્ય યુવાનો હાથ ધરી શકે છે. આ બધાં કાર્યોમાં, કહું કે, ગુજ.નેટજગતમાં સ્મૃતીચીહ્નરુપ જે કાંઈ કાર્યો થયાં છે તે કાર્યોને આગળ કરીને જે તે વ્યક્ત

આજે શ્રી દાવડાની વાતને આગળ વધારતાં કેટલીક વ્યક્તીઓ કે જેમણે બ્લૉગ/સાઈટ/સામયીક વ.ના માધ્યમથી નેટજગતમાં વીશેષ કાર્યો કર્યાં છે તેમનાં નામો યાદ આવતાં ગયાં તેમ રજુ કરું છું –

સર્વશ્રી –

રતિકાકા

મૈત્રી શાહ

ઊત્તમ ગજ્જર

વિશાલ મોણપરા

હીમાંશુ મિસ્ત્રી

હિમાંશુ કીકાણી

કિશોર રાવળ

કનક રાવળ

મધુ રાય

બાબુ સુથાર

માવજીભાઈ

રમણ સોની

ગોવિંદ મારૂ

જિજ્ઞેશ અધ્યારુ

વિવેક ટેઇલર

સુરેશ જાની

જયશ્રી ભક્તા

ધવલ વ્યાસ તથા અશોક મોઢવાડિયા

કેટલાક શ્રેણીકો/ દાતાઓ/ આયોજકોનાં નામ :

સર્વશ્રી

રામભાઈ ગઢવી

સ્વ. શ્રી મહેતા

જયશ્રીબહેન મરચંટ

પ્રતાપભાઈ પંડ્યા

બળવંત જાની

પ્રતીભાબહેન ઠક્કર

………………………………

ખાસ નોંધ :

આ યાદી પુર્ણ નથી. મારી યાદશક્તીની મર્યાદાને કારણે ઘણાં નામો રહી જતાં જ હશે. આપ સૌને આમાં ઉમેરો કરવા નમ્ર વીનંતી છે.

ઉપરનાં નામો બધાંને પરીચીત ન પણ હોય તેથી જ્યારે યાદી આગળ વધશે ત્યારે દરેક વ્યક્તીની વીશેષ કામગીરીનો પણ પરીચય ઉમેરીશું.

સૌને સહકાર માટે વીનંતી સાથે –

– જુગલકીશોર.

મારી વેબસાઈટ એક વરસને અંતે –


બસ, આવતી કાલે એટલે કે લગભગ ૧૩ માસે વાચકોના પ્રેમાળ ને હુંફાળ હાથે ફેરવાયેલાં એનાં પાનાંનો સરવાળી આંકડો ૬,૦૦,૦૦૦ લાખે (શબ્દોમાં છ લાખ પુરા) પહોંચી રહ્યો છે !

સહુ વાચકો-લેખકોનો, મારા અંતઃકરણેથી ખુબ ખુબ આભાર.

જય માત્રુભાષા ! જય માત્રુભાષી, જય માત્રુભુમી !!

– જુગલકીશોર.

(આખી પોસ્ટપબ્લીશીંગ પ્રક્રીયા મારા મોબાઈલેથી કર્યાનો આનંદ પણ વહેંચી જ લઉં !)

ફેસબુકની ‘દીવાલો’ પર ભાષા–સાહીત્યના પાઠો !!

ફેસબુક હવે ઘરઘરનું ને ઠેરઠેર લખાતુંવંચાતું માધ્યમ બની ગયું છે. એવો ભાગ્યે જ કોઈ વીષય હશે જે આ દીવાલો પર ચીતરાતો નહીં હોય.

આ દીવાલો પર ચીત્રો, કાવ્યો, લેખો ને માહીતીભંડારો ચોટાડાતાં હોય છે. શરુમાં આ કાર્ય માટે ़ચોટાડવું॰ ક્રીયાપદ કદાચ બંધબેસતું હશે પણ હવે એવું રહ્યું નથી. ફેસબુકની દીવાલોએ અનેક વીષયો પરના જાહેર વર્ગખંડો (ક્લાસરુમો) સર્જી દીધા છે ! હવે ઝીણી નજરે જોઈશું તો અહીં કેટલીક વીદ્વત્તાભરી વીગતો પ્રગટ થઈ રહીછે.

અહીં ભણાવનારાં ખુદ ભણનારાં પણ હોય છે. ન ભણવું હોય તોય કેટલાક લેખકો આપણને પરાણે ભણાવે છે ! આપણે મુકેલો કોઈ વીચાર વાચકને સામે લખવા પ્રેરે છે અને ઘણી વાર મુળ લેખકને એનો વાચક જ ભણાવતો થાય છે !!

મનની વાતો પ્રગટ કરવાની અહીં સૌને તક હોવાથી વર્ગરુમોમાં તોફાનો પણ થતાં રહે છે ને ક્યારેક શીક્ષકોય માર ખાઈ જતા લાગે છે. પણ એકંદરે આ બધો હલ્લાબોલ કોઈ સરસ મજાનાં પરીણામો લાવીને બધું સમુંનમું કરી આપે છે ત્યારે ફેસબુકનો આનંદ વ્યાપી વળે છે.

હમણાં હમણાં કેટલીક દીવાલો પર ગુજરાતી અક્ષરો, શબ્દો, વાક્યોથી લઈને સમગ્ર ભાષાના પ્રશ્નો ચર્ચાવા શરુ થયા છે. ભાષાની ખામીઓખુબીઓની સાથે સાથે જોડણીની બાબત ખુબ ઝીણવટભરી રીતે ચર્ચાઈ રહી હતી તેમાં જોડણીકોશ અને ગુજરાતી પાઠ્યપુસ્તકોના નીમીત્તે ગુજરાતી ભાષાની અનેક ખુબીઓ સમજાવાઈ હતી. આ ચર્ચાઓમાં સામાન્ય જાણકારોથી લઈને વીદ્વાનોએ ભાગ લીધો, જે હજુ ચાલુ જ છે.

એમ જ, ગુજરાતી સાહીત્યથી શરુ કરીને ઉત્તમ પરદેશી સાહીત્યના નમુનાઓ પણ પ્રદર્શીત થઈ રહ્યા છે ત્યારે કહેવાનું મન થઈ આવે છે કે જે કોઈને પણ ગુજરાતી ભાષા અને સાહીત્ય અંગે કાંઈ પણ નવું નવું જાણવાની તમન્ના હોય તેમણે આ ચર્ચાઓમાં વહેલી તકે દાખલ થઈ જવું રહ્યું. આ વર્ગખંડોમાં જે વહેંચાઈ રહ્યું છે તેમાંનું કેટલુંક તો ખુબ જ કીમતી અને ભાગ્યે જ બીજે ક્યાંય મળી શકે તેવું, લગભગ અલભ્ય એવું, હોય છે.

પ્રીન્ટ મીડીયામાં આ વસ્તુ ભાગ્યે જ બનતી હોય છે. ત્યાં પ્રગટ થતી વસ્તુ ફક્ત વાંચવાની જ હોય છે. ત્યાં આદાનપ્રદાન શક્ય નથી. જ્યારે આ વર્ગખંડોમાં તો ભણાવનાર ને ભણનાર ઉપરાંત પ્રેક્ષક–વાચક એ સૌ પરસ્પર સંકળાઈને જ્ઞાનને આદાનપ્રદાન બક્ષે છે !

વજેસિંહભાઈ પારગીના જોડણીસંદર્ભે શરુ થયેલો એક મોટો પ્રવાહ, એમાં બાબુભાઈ સુથાર જેવા વીદ્વાનોના પ્રવેશથી વેગીલો બન્યો છે.

મીત્રો ! ફેસબુકમાં આરંભાયેલા આ વર્ગખંડોમાં પીરસાઈ રહેલી વાનગીઓનો આસ્વાદ, આચમન અને ઓડકાર લેવાના આ ભોજન સમારંભમાં  જોડાવાની ભલામણ કરવાની લાલચ રોકી ન શકાતાં આજે ‘માતૃભાષા’  આ વાત લઈને સૌ સમક્ષ આવે છે.

सुज्ञाषु किं बहुना !

મારી સાઈટ પર RSSમાં આપનો પ્રવેશ – છે / બાકી છે

સહયાત્રીઓ !

નેટગુર્જરીને સંકેલીને માતૃભાષા સાઈટ શરુ કર્યા પછી વાચકોનો ક્લીકાંક ફક્ત છ માસને અંતે

૨, ૬૦,૦૦૦ (બે લાખ સાઠ હજાર)ને પાર કરી ગયો છે !! આંકડાઓ જ કાંઈ બધું નથી હોતું એ જાણતે છતે આ વાત લખવાનો સંકોચ છે જ છતાં આજે કેટલુંક નીરીક્ષ્યા પછી એક વાત સૌ સમક્ષ મુકવા મન થયું એટલે RSSવાળું શીર્ષક બાંધ્યું છે.

નેટગુર્જરીના સાઈડ બાર પર My communityના વીઝેટ પર જેટલા સભ્યોના ફોટા હતા  તેટલા ફોટા નવી સાઈટ પર હજી આવ્યા નથી ને જેઓના ફોટા છે તેમના સૌના બ્લૉગ પણ નથી એટલે મારી સાઈટ પર સબ્સ્ક્રાઈબ કર્યું હોય એ સૌની લીંક પણ મારી સાઈટ પર હોવી જોઈએ એમ ધારીને સૌ સબ્સ્ક્રાઈબ કરનાર મીત્રોને વીનંતી કે મારી સાઈટના સાઈડ બાર પર આપને કઈ રીતે RSS પર મુકી શકું ? જેમના બ્લૉગની url મળી શકે તેમ છે તેમને તો હું RSS પર મુકી શકીશ પરંતુ જેઓનો કોઈ બ્લૉગ ન હોય તેમની કઈ લીંક મારે મુકવી જોઈએ તે બાબતે અજ્ઞાનના માર્યા આજની આ પોસ્ટ મુકવાની થઈ છે !! (મારી આ અભણતાને ક્ષમા કરવી જ રહી !)

સૌને વીનંતી કે મને આપની સંપર્કલીંક મોકલશો.

અત્યારે મારા સાઈડ બાર પર નીચે જણાવ્યા સહયાત્રીઓ સબ્સ્ક્રાઈબ થયા જણાય છે. એમાં ભુલચુક હોય તો સુધારીને મને જણાવવા આગ્રહભરી વીનંતી છે……

ફેસબુક વગેરે સામાજીક માધ્યમોવાળા મીત્રોને RSSમાં મુકી શકાય કે કેમ તે મને ખબર નથી તેથી એમની લીંક અંગે શું કરવું તે પણ જણાવશો !!

–––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––––

સુરેશ જાની :

https://sureshbjani.wordpress.com/

સુરેશ જાની – સૂર સાધના :

https://gadyasoor.wordpress.com/

દાવડાનું આંગણું :

https://davdanuangnu.wordpress.com/

ગોવિંદભાઈ મારુ – અભીવ્યક્તી :

https://govindmaru.wordpress.com/

વિનોદ વિહાર :

https://vinodvihar75.wordpress.com/

શબ્દોને પાલવડે :

https://devikadhruva.wordpress.com/

પ્રવીણ શાસ્ત્રી અને મિત્રો…. :

https://pravinshastri.wordpress.com/

ખૂલી આંખનાં સપનાં :

http://kavyadhara.com/

મહેન્દ્ર ઠાકર :

https://sites.google.com/site/mhthaker/

શકીલ મુનશી :

https://plus.google.com/109627955143363944600

વિલિયમ્સ ટેઈલ્સ :

https://musawilliam.wordpress.com/

નરેન્દ્ર ફણસે

હિતરાજ ૨૯

ધનસુખ ગોહેલ

એમ એચ ઠાકર

પ્રજ્ઞાબહેન

અક્ષયપાત્ર

બી.જી.ઝવેરી

લા’ કાન્ત

આશિષ અઘારા

કુંજલ પ્ર. છાયા

ચિરાગ

સુશાંત

વી.કે. વોરા

‘ચમન’

સરયૂ પરીખ